دولت بايد از سازمان‌هاي غير‌دولتي حمايت كند
منبع: ويژه نامه روز جهانی مبارزه عليه کار کودک – خرداد ماه 1385
انجمن حمايت ازکودکان کار

یک جامعه شناس با اشاره به معضل کار کودکان در ایران
دولت بايد از سازمان‌هاي غير‌دولتي حمايت كند
علی اکبرسحابی
يك عضو كميته‌‌ي ملي سازمان‌هاي غيردولتي اعتقاد دارد كه مهم‌ترين عامل به‌‌‌وجود آورنده‌‌ي كودكان كار در كشور فقر اقتصادي و فرهنگي است.
دكتر پري‌چهر شاهسون "به مناسبت روز جهاني مبارزه عليه كار كودك" گفت: بر‌طبق قانون كار، افراد زير 15 سال نمي‌توانند شاغل باشند ولي متاسفانه در بسياري از موارد شاهد كار‌كردن كودكان در سنين پايين هستيم و اين موضوع دلايل زنجيره وار فراواني را دارد. اين جامعه‌شناس ادامه داد: بيكاري، مهاجرت، فقر فرهنگي و بسياري از مشكلات ديگر را مي‌توان نام برد كه به صورت زنجيره‌اي دست به دست هم داده اند و باعث شده‌اند تا خانواده‌ها به كار كردن كودكان خود رضايت دهند و مشكلات بسياري را براي كودكان خود و جامعه ايجاد نمايند.
وي افزود: در ايران بسياري از كودكاني كه خانواده‌هاي آنها از كشورهاي‌همسايه مهاجرت كرده اند وجود دارند كه به كارهاي سخت مشغولند و در خيلي از موارد مي توان حضور آنها را در معابر هم مشاهده نمود كه هم‌پاي بسياري از كودكان ايراني به صورت رسمي كار غير رسمي دارند.
دكتر پري‌چهر شاهسون هم‌چنين اظهار داشت: اين مساله از فقر ناشي مي‌شود و فقر هم از بيكاري به وجود مي‌آيد. يعني والدين اين كودكان اكثرا بيكار هستند و والدين اين كودكان مجبورند به خاطر امرار معاش، فرزندان‌شان را به انجام اين كارها مجبور كنند.
وي خاطرنشان كرد: دولت بايد مساله‌ي كودكان كار را جدي بگيرد و شرايطي را به وجود آورد كه آموزش تا حداقل سنين 15 سالگي رايگان و اجباري شود و حتي اگر فردي علاقه‌مند به تحصيل نبود. در شغل مورد علاقه‌ي خود در هر سطحي كه باشد آموزش‌هاي لازم را به صورت رايگان فراگيرد.
اين عضو كميته‌ي سازمان‌هاي غيردولتي گفت: ما در هزاره‌ي سوم به سر مي‌بريم و بايد به سمت شايسته سالاري حركت كنيم و تخصص گرايي را اصل قرار دهيم و به ياد داشته باشيم مشاغل سطوح پايين هم به نوبه‌ي خود تخصص هستند و فرهنگ تحقير مشاغل را از بين ببريم و اين يعني رعايت يكي از اصول مهم فرهنگ كار در جامعه.
وي افزود: متاسفانه در كشورهايي چون ما، حقوق زنان و كودكان در مشاغل پايمال مي‌شود و شاهد اين هستيم كه افراد سودجو با پايين‌ترين حقوق زنان و كودكان را مورد استثمار قرار مي‌دهند و هر آن‌گاه كه اراده كنند آنها را بدون رعايت حقوق ايشان از كار اخراج مي‌كنند و اين يعني ظلم به اين دو قشر آسيب‌پذير اجتماع كه تبعات خطرناكي را هم در آينده براي جامعه ايجاد خواهد كرد.
وي خاطر نشان كرد: متاسفانه در سرزمين ما حقوق كودكان شاغل خارجي هم رعايت نمي‌شود و آنها از بسياري از حقوق اوليه از جمله تحصيل رايگان و در برخي از موارد حتي غير رايگان محروم هستند.
پري‌چهر شاهسون در بخش ديگري از سخنان خود گفت: آمارهاي ارايه شده در زمينه‌ي كودكان كار، چندان دقيق و تفكيك شده به نظر نمي‌رسد و براي مقابله با اين معضل اجتماعي، ضرورت ارايه‌ي آماري دقيق و نظام‌مند حس مي شود.
وي تصريح كرد: آماري هم‌اكنون در زمينه‌ي كودكان كار ايراني، از طرف سازمان بين المللي كار تخمين زده شده است، عدد 370‌هزار را نشان مي‌دهد كه البته اين عدد شامل كودكان خياباني نمي‌شود.
وي افزود: كودكان كار در تمام دنيا به سه دسته تقسيم مي‌شوند، دسته‌ي اول آنهايي را تشكيل مي‌دهند كه ارتباط‌شان را با خانواده‌ي خود حفظ مي‌كنند. دسته‌ي دوم كودكان كاري را شامل ميشود كه يا خانواده‌اي ندارند و يا ارتباطي با خانواده‌ي خود ندارند و دسته‌ي سوم نيز با خانواده‌هاي‌شان در خيابان زندگي و كار مي كنند كه در ايران نوع سوم پررنگ تر بوده و اكثريت با اين دسته است.
اين جامعه‌شناس افزود: كودكان خياباني بخشي از كودكان كار هستند كه در ايران همان كودكان كار‌تلقي مي‌شوند، چون اكثريت كودكان كار در كشور ما را كودكان خياباني تشكيل مي‌دهند و متاسفانه دولت هنوز ارزيابي خوبي از آنها صورت نداده است، ضرورت دارد با كمك سازمان‌هاي غير دولتي فعال در كشور، يك جريان منظم در اين زمينه به وجود آيد تا قوانيني كه در زمينه‌ي كودكان كار در كشور وجود دارد، عملي شده و فقط در حد يك نوشته در قانون كار باقي نماند.
اين كارشناس آسيب‌هاي اجتماعي، در پايان خاطر نشان كرد: بايد برنامه‌هايي كه دولت در زمينه‌ي كودكان كار ارايه مي كند، كلان و اجتماعي محور باشد و به صورت تقسيم‌بندي در اجتماعات كوچك انجام شود و مردم هر منطقه در رفع اين معضل همكاري كرده و حضوري فعال داشته باشند، زيرا تنها راه ساماندهي كودكان كار همين است.
يك جامعه شناس: دولت بايد مساله‌ي كودكان كار را جدي بگيرد و شرايطي را به وجود آورد كه آموزش تا حداقل سنين 15 سالگي رايگان و اجباري شود و حتي اگر فردي علاقه‌مند به تحصيل نبود در شغل مورد علاقه‌ي خود در هر سطحي كه باشد آموزش‌هاي لازم را به صورت رايگان فراگيرد.
در ايران بسياري از كودكاني كه خانواده‌هاي آنها از كشورهاي همسايه مهاجرت كرده‌اند وجود دارند كه به كارهاي سخت مشغولند و در خيلي از موارد مي‌توان حضور آنها را در معابر هم مشاهده نمود كه هم‌پاي بسياري از كودكان ايراني به صورت رسمي كار غير رسمي دارند.